Bone china: zit er echt bot in je kopje?

Wat is bone china precies?

Bone china is porselein waaraan beenderas is toegevoegd, en dat maakt het dun, sterk en doorschijnend. Beenderas, of bone ash, is fijngemalen verbrand dierlijk bot, meestal van runderen. Dat bot levert calciumfosfaat, en dat is het geheim achter de bijzondere eigenschappen.

Echte bone china bevat doorgaans 25 tot 50 procent beenderas. Traditionele Engelse recepten zitten rond de 50 procent, terwijl de norm voor fine bone china op minstens 30 procent ligt. Hoe meer beenderas, hoe witter en doorschijnender het servies. Houd een goed kopje tegen het licht en je ziet je vingers er bijna doorheen schemeren. Die doorschijnendheid, vaktechnisch translucentie genoemd, is hét kenmerk van beenderporselein.

Een aardig weetje: het bot komt van runderen uit de voedselindustrie. Bone china is dus eigenlijk een slimme vorm van hergebruik van een restproduct.

De uitvinding komt uit Engeland. Pottenbakker Josiah Spode perfectioneerde het recept rond 1796 in Stoke-on-Trent, in de regio Staffordshire. Tot op vandaag is dat het hart van de Engelse porseleinindustrie. Merken als Wedgwood komen er vandaan.

Hoe wordt bone china gemaakt?

Bone china ontstaat door beenderas te mengen met kaolien en steen, en dat mengsel twee keer te bakken. Kaolien is een witte kleisoort, ook wel china clay genoemd. Het klassieke recept is ongeveer 50 procent beenderas, 25 procent kaolien en 25 procent china stone.

Het bijzondere zit in de bakbeurten. De eerste bakbeurt, de biscuitbrand, gebeurt op de hoogste temperatuur, rond 1250 graden. Daarbij krijgt het servies zijn vorm en sterkte. Pas daarna komt het glazuur erop, gevolgd door een tweede, koelere bakbeurt: de glansbrand, rond 1080 graden. Bij gewoon porselein is die volgorde meestal andersom.

Dat bewerkelijke proces, met relatief veel uitval, verklaart ook de hogere prijs. En een laatste weetje: tijdens het bakken krimpt de massa flink, soms wel 15 procent. Een kopje begint dus groter dan het eindigt.

Bone china, new bone china of gewoon porselein?

Het grote verschil zit in het botaandeel: bone china heeft het, new bone china en standaard porselein niet. New bone china klinkt verwant en zorgt vaak voor verwarring. Het bevat geen beenderas, maar gebruikt andere minerale grondstoffen voor een vergelijkbare witte uitstraling. Daardoor is het goedkoper en daarmee ook een diervrij alternatief, al haalt het de fijne doorschijnendheid van fine bone china meestal niet.

Hieronder zie je de drie soorten naast elkaar.

Voor een sterrenrestaurant is bone china de logische keuze. Voor een druk grand café dat duizenden borden per week draait, is robuust porselein vaak praktischer. Let bij horeca trouwens op één ding: kies een serie waarvan je losse stukken kunt nabestellen. Dan vervang je een gebroken bord, niet de hele lijn.

Is bone china geschikt voor de horeca, en kun je het bedrukken?

Ja, bone china is geschikt voor de horeca en goed te bedrukken, mits je weet waar je op moet letten. Veel mensen denken dat zoiets fijns kwetsbaar is. Het tegendeel is waar. Door het calciumfosfaat is bone china minder bros dan standaard porselein, waardoor het minder snel schilfert bij het stapelen. Goede kwaliteit is bovendien gewoon vaatwasserbestendig.

Bij Riké Group werken we al sinds 2006 met glas en porselein. Onze ervaring: een logo of huisstijl laat zich prima op een bone china servies aanbrengen, bijvoorbeeld met zeefdruk of bedrukking of een keramische transfer. Na een extra bakbeurt rond 800 graden versmelt het beeld met de glazuurlaag. Zo blijft het jarenlang krasvast en vaatwasservast. De witte, fijne ondergrond laat kleuren net iets helderder uitkomen dan grof porselein. Wel vraagt het bedrukken van een dun, gebogen product om vakmanschap en de juiste techniek. Bekijk daarom gerust ons bedrukt porselein.

Veelgestelde vragen over bone china

Is bone china echt van botten gemaakt?

Ja. Bone china bevat beenderas, oftewel fijngemalen verbrand dierlijk bot, meestal van runderen uit de voedselindustrie. Dat botpoeder levert calciumfosfaat en geeft het servies zijn witte kleur, sterkte en doorschijnendheid. Echte bone china bestaat voor 25 tot 50 procent uit beenderas.

Is bone china vaatwasserbestendig?

Goede kwaliteit bone china is vaatwasserbestendig, ook met een professioneel ingebakken logo. Let wel op servies met een gouden of zilveren rand: metaaldecoratie kan dof worden in de vaatwasser en wast je beter met de hand af.

Wat is het verschil tussen bone china en new bone china?

Bone china bevat echte beenderas, new bone china niet. New bone china gebruikt andere minerale grondstoffen voor een vergelijkbare witte look. Daardoor is het goedkoper en diervrij, maar wel iets minder doorschijnend. Voor de horeca is het een prima middenweg.

Is bone china geschikt voor de horeca?

Zeker. Bone china is sterk, stootvast en oogt elegant, ideaal voor fine dining en hotels. Voor zeer hoge volumes kiezen veel zaken alsnog robuust porselein. Beide soorten zijn goed te bedrukken met een logo of huisstijl.

Zelf een bone china servies met logo?

Denk je na over bedrukt of gegraveerd servies voor je zaak? Of het nu bone china, new bone china of standaard porselein wordt: we denken graag met je mee over de juiste soort, de decoratietechniek en het verwachte gebruik. Bekijk ons assortiment of neem gerust contact op. Dan kijken we samen wat past bij jouw horeca, merk of evenement.